Kluczowe pojęcia

Kluczowe pojęcia

Akromegalia
zaburzenie skutkujące nadmiernym przerostem kości twarzy, dłoni i stóp w odpowiedzi na nieprawidłowo wysokie poziomy hormonu wzrostu.
Choroba Gravesa-Basedowa
nadczynność tarczycy powodująca wytrzeszcz oczu, nietolerancję ciepła i niepokój.
Cukrzyca ciążowa
zaburzenie, które powoduje nietolerancję glukozy podczas ciąży wskutek dysfunkcji lub opóźnionej reakcji komórek beta na stężenie glukozy we krwi.
Cukrzyca typu 1
zaburzenie metaboliczne, które rozwija się, gdy komórki beta produkujące insulinę są niszczone w trzustce, co skutkuje niskim lub zerowym poziomem insuliny.
Cukrzyca typu 2
zaburzenie metaboliczne, które wynika z insulinooporności rozwijającej się stopniowo w wyniku otyłości i starzenia się.
Dojrzewanie płciowe
etap rozwoju, podczas którego dojrzewają funkcje seksualne i zdolności reprodukcyjne.
Hiperglikemia
stężenie glukozy we krwi wyższe niż 125 mg/dl lub stężenie glukozy we krwi w osoczu wyższe niż 150 mg/dl.
Hipoglikemia
stężenie glukozy we krwi wynoszące 40 mg/dL lub mniej.
Hormon tyreotropowy (TSH)
hormon stymulujący wydzielanie hormonów tarczycy przez gruczoł tarczowy.
Hormony
substancje w organizmie, które koordynują funkcje biologiczne, takie jak metabolizm, reprodukcja płciowa, ciśnienie krwi, temperatura ciała, tętno, wzrost i rozwój oraz sen.
Hyperemesis gravidarum
stan podczas ciąży charakteryzujący się ekstremalnymi, uporczywymi nudnościami i wymiotami.
Indeks glikemiczny
system klasyfikacji produktów zawierających węglowodany na skali od 1 do 100, oparty na ich zdolności do szybkiego lub znaczącego podnoszenia poziomu cukru we krwi.
Karłowatość
niskorosłość wtórna wobec genetycznego lub medycznego schorzenia.
Kortyzol
hormon steroidowy, który pomaga regulować reakcję organizmu na stres.
Niedożywienie
stan, w którym organizm albo nie otrzymuje wystarczającej ilości składników odżywczych, albo nie jest w stanie ich wchłonąć, co prowadzi do zmian w składzie ciała i zaburzeń funkcji.
Podwzgórze
kluczowy gruczoł w mózgu, który współpracuje z układem nerwowym, aby kontrolować układ endokrynny.
Przysadka mózgowa
gruczoł w mózgu, który reguluje wzrost i rozwój oraz funkcje innych gruczołów.
PTH (parathormon, parathyrina)
hormon wydzielany przez przytarczyce, odgrywający kluczową rolę w regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej organizmu. Parathormon zwiększa stężenie wapnia we krwi. Nieprawidłowe stężenie PTH może prowadzić do zaburzeń, takich jak nadczynność lub niedoczynność przytarczyc, osteoporoza, kamica nerkowa czy zaburzenia rytmu serca.
Relaksyna
hormon wydzielany przez ciałko żółte, a następnie przez łożysko, pomagający przygotować ciało do porodu.
Sól jodowana
sól stołowa wzbogacona o jod.
T3 (trijodotyronina)
hormon wydzielany przez tarczycę, regulujący procesy takie jak metabolizm, masa ciała i poziom energii.
T4 (tyroksyna, tetrajodotyronina)
hormon wydzielany przez tarczycę, który może być przekształcony w T3.
Wole
powiększenie tarczycy, nieprawidłowy rozrost tego gruczołu.